برای دمآوری چای سیاه ایرانی، ابتدا قوری را با آب داغ گرم کنید. سپس به ازای هر فنجان، حدود یک قاشق چایخوری چای داخل قوری بریزید و آب تازه با دمای حدود ۹۵ تا ۱۰۰ درجه سانتیگراد روی آن اضافه کنید. قوری را روی بخار کتری یا حرارت غیرمستقیم قرار دهید و ۱۵ تا ۲۰ دقیقه زمان بدهید تا چای بهآرامی دم بکشد. این روش باعث حفظ عطر طبیعی، رنگ شفاف و طعم اصیل چای ایرانی میشود.
تلخی چای معمولاً به یکی از این دلایل ایجاد میشود:
استفاده بیش از حد از چای
دم کشیدن بیش از اندازه
حرارت مستقیم زیر قوری
استفاده از آب چندبار جوشیده
جوشیدن مداوم چای
اگر چای را با نسبت مناسب و زمان استاندارد دم کنید، طعمی متعادل و دلپذیر خواهید داشت.
دمای مناسب برای چای سیاه ایرانی حدود ۹۵ تا ۱۰۰ درجه سانتیگراد است. استفاده از آب ولرم باعث استخراج ناقص ترکیبات معطر میشود و استفاده از آبی که مدت زیادی جوشیده است، به دلیل کاهش اکسیژن محلول، میتواند بر کیفیت طعم تأثیر بگذارد.
هر بار که آب دوباره جوشانده میشود، بخشی از اکسیژن محلول آن کاهش مییابد. این موضوع ممکن است باعث شود چای عطر و طعم شاداب خود را بهخوبی نشان ندهد. به همین دلیل، توصیه میشود همیشه از آب تازه برای دمآوری چای استفاده شود.
قوریهای چینی، سرامیکی و سفالی لعابدار از بهترین گزینهها برای دمآوری چای هستند؛ زیرا گرما را بهخوبی حفظ میکنند و واکنش شیمیایی با چای ندارند. قوریهای فلزی نیز قابل استفادهاند، اما بهتر است از جنس استیل ضدزنگ باکیفیت باشند.
خیر. قرار دادن قوری روی شعله مستقیم معمولاً باعث افزایش تلخی، از بین رفتن بخشی از ترکیبات معطر و کاهش کیفیت نهایی چای میشود. بهترین روش، دمآوری با بخار کتری یا حرارت غیرمستقیم است.
بهطور معمول، برای هر فنجان یک قاشق چایخوری چای کافی است. البته این مقدار میتواند بسته به نوع محصول، اندازه برگها و سلیقه افراد کمی تغییر کند.
در بیشتر موارد، برگهای چای طبیعی پس از اولین دمآوری بخش عمده عطر و طعم خود را آزاد میکنند. دم دوم معمولاً رنگ و رایحه کمتری خواهد داشت، اما در برخی چایهای با برگ درشت، دم دوم نیز میتواند قابل قبول باشد.
کدر شدن چای ممکن است به دلیل سختی بالای آب، دمآوری نامناسب یا استفاده از آب چندبار جوشیده باشد. استفاده از آب تازه و با سختی متعادل معمولاً باعث ایجاد رنگی شفافتر میشود.
این پدیده طبیعی است و به دلیل اکسید شدن برخی ترکیبات موجود در چای رخ میدهد. تغییر جزئی رنگ پس از سرد شدن، نشانه فساد یا بیکیفیتی نیست و در بسیاری از چایهای طبیعی مشاهده میشود.
برای حفظ کیفیت، چای را در ظرف دربسته و غیرشفاف نگهداری کنید و آن را از نور مستقیم خورشید، رطوبت، گرما و بوهای شدید دور نگه دارید. این شرایط به حفظ عطر و طعم طبیعی چای کمک میکند.
خیر. یخچال محیط مناسبی برای نگهداری چای نیست؛ زیرا رطوبت و بوهای مواد غذایی میتوانند کیفیت چای را کاهش دهند. بهترین محل نگهداری، کابینتی خشک، خنک و دور از نور مستقیم است.
برگ چای خشک دارای ساختاری متخلخل است و میتواند بوهای اطراف را جذب کند. به همین دلیل، نگهداری چای در کنار ادویهها، قهوه یا مواد غذایی معطر توصیه نمیشود.
چای خشک در صورت نگهداری صحیح، برای مدت طولانی قابل استفاده است؛ اما با گذشت زمان ممکن است بخشی از عطر و طعم طبیعی خود را از دست بدهد. بنابراین، بهتر است چای در مدت زمان معقول پس از خرید مصرف شود تا کیفیت مطلوب آن حفظ گردد.
پس از هر بار استفاده، بستهبندی یا ظرف نگهداری را کاملاً ببندید و چای را در محیطی خشک، خنک و دور از نور و رطوبت نگهداری کنید. همچنین بهتر است از خرید حجم بسیار زیاد، بیش از میزان مصرف چند ماه، خودداری کنید تا همواره از تازگی و کیفیت بالای چای بهرهمند شوید.